دانلود پی دی اف کتاب عرفان حافظ مرتضی مطهری PDF

هدف کلی کتاب «عرفان حافظ» نوشته شهید مرتضی مطهری، که حاصل پنج جلسه کنفرانس دانشگاهی است، بر تحلیل عمیق و منسجم شخصیت عرفانی حافظ شیرازی متمرکز است تا او را فراتر از یک شاعر صرف، به عنوان یک عارف و سالک حقیقی حقیقت معرفی کند. این اثر می‌کوشد تا با استناد به اشعار حافظ، مفاهیم بنیادینی چون عشق الهی، معرفت شهودی و کیفیت ارتباط وجودی انسان با خداوند را تبیین کرده و با نقد و تحلیل دقیق این دیدگاه‌ها، اصول جهان‌بینی عرفانی حاکم بر دیوان او را شرح دهد. هدف غایی مطهری این است که نشان دهد عرفان نه تنها یک نظریه انتزاعی نیست، بلکه یک راه عملی برای سلوک، دستیابی به حقیقت و معنایابی در زندگی انسان معاصر است و این جریان فکری چگونه به عنوان یک منبع الهام‌بخش، فرهنگ و ادب فارسی را عمیقاً تحت تأثیر قرار داده است.

استاد شهید مرتضی مطهری، که خود یکی از برجسته‌ترین متفکران، فیلسوفان و نظریه‌پردازان معاصر ایران در حوزه‌های فلسفه اسلامی و الهیات محسوب می‌شود، در این سلسله کنفرانس‌های دانشگاهی، به تحلیل عمیق و روشمند شخصیت عرفانی حافظ شیرازی می‌پردازد و ابعاد پیچیده تفکر و جهان‌بینی این شاعر بزرگ پارسی‌گو را مورد کنکاش قرار می‌دهد. حافظ شیرازی نه تنها به دلیل ظرافت‌های ادبی و پرداختن به زیبایی‌های زمینی عشق و زندگی در شعر فارسی به عنوان یک نماد ادبی شناخته می‌شود، بلکه به سبب درهم آمیختن هنرمندانه این مضامین با عمق معانی عرفانی و فلسفی در غزل‌های خود، جایگاهی ویژه دارد. در این اثر ارزشمند، استاد مطهری با رویکردی انتقادی و تبیینی، شخصیت عرفانی حافظ را نه تنها به عنوان یک ادیب برجسته، بلکه به منزله یک الگو و نماد برای جستجوی حقیقت، شهود باطنی و نیل به فهمی عمیق‌تر از اسرار هستی و زندگی معرفی می‌کند. ایشان در این مجلد، نه تنها به معرفی دقیق ویژگی‌های روحی و مراتب عرفانی حافظ می‌پردازند، بلکه فراتر از آن، اصول بنیادین و مبانی نظری جهان‌بینی عرفانی را که در سروده‌های حافظ متجلی است، به تفصیل شرح داده و جایگاه این مکتب فکری را در بستر اندیشه اسلامی تحلیل می‌کنند.

در تداوم تحلیل شخصیت عرفانی حافظ، شهید مطهری به کندوکاو در مفاهیم کلیدی و بنیادی اندیشه عرفانی می‌پردازد که در قلب اشعار حافظ جای دارند؛ مفاهیمی چون عشق حقیقی که فراتر از عشق زمینی است، معرفت شهودی به عنوان تنها راه درک حقایق هستی، و کیفیت ارتباط عمیق و وجودی انسان با خداوند. استاد مطهری با ارجاع دقیق به غزل‌های حافظ، ضمن تبیین حضور برجسته این مفاهیم در شعر او، با رویکردی انتقادی و فلسفی، نقاط قوت و ظرایف این دیدگاه‌های عرفانی را در کنار چالش‌ها و سوءبرداشت‌های احتمالی آن‌ها تحلیل می‌کند. هدف مطهری این است که با یک نگاه عمیق و تأمل‌برانگیز، کارکرد عملی عرفان به عنوان منبعی زنده و الهام‌بخش در زندگی انسان معاصر را نشان دهد؛ ایشان به مخاطبان یادآوری می‌کند که عرفان صرفاً یک مفهوم انتزاعی یا نظری نیست، بلکه می‌تواند به مثابه یک شیوه عملی برای سلوک، دستیابی به حقیقت غایی و درک معنای واقعی حیات عمل نماید. افزون بر این، کتاب به بررسی نقش محوری و تأثیرات ماندگار این جریان عرفانی بر غنای فرهنگ و گسترش ادب فارسی نیز اختصاص دارد.

کتاب «عرفان حافظ» که مجموعه‌ای تدوین‌شده از پنج جلسه کنفرانس استاد شهید مرتضی مطهری در حدود سال ۱۳۵۰ هجری شمسی در دانشکده الهیات دانشگاه تهران است و در چاپ‌های اولیه با نام «تماشاگه راز» نیز منتشر می‌شد، نه تنها به شرح زندگی‌نامه یا نقد ادبی حافظ می‌پردازد، بلکه هدف اصلی آن تحلیل عمیق شخصیت عرفانی و جهان‌بینی الهی این شاعر بزرگ است. مطهری در این اثر با رد فرضیه‌های سطحی، با استناد به دیوان حافظ، تلاش می‌کند عارفانه بودن اشعار او را اثبات کند و به پرسش‌هایی مانند «چگونه می‌توان با زبان حافظ آشنا شد؟» و «رمز تفسیر اشعار او چیست؟» پاسخ دهد. مهم‌ترین بخش کتاب به تشریح اصول بنیادین جهان‌بینی عرفانی اختصاص دارد، جایی که مطهری مفاهیم کلیدی مانند وحدت وجود، وحدت تجلی، و نسبت میان عشق و عقل را تبیین کرده و نشان می‌دهد که عرفان در نگاه حافظ تنها یک نظریه انتزاعی نیست، بلکه یک راه عملی (سلوک) برای دستیابی به حقیقت غایی و معنای واقعی زندگی است؛ این کتاب کوچک‌حجم که توسط انتشارات صدرا به کرات تجدید چاپ شده، به دلیل رویکرد علمی و دینی مطهری، مرجعی مهم برای درک جایگاه حافظ در عرفان اسلامی محسوب می‌شود.