دانلود پی دی اف کتاب تاریخ طبری محمد جریر طبری جلد چهارم ‍PDF

هدف غایی جلد چهارم از تاریخ الرسل و الملوک محمد بن جریر طبری، ارائه گزارشی مستند، تفصیلی و کرونولوژیک از دوران پرالتهاب خلافت امیرالمؤمنین علی (ع) و تحولات بنیادین صدر اسلام است تا با ثبت دقیق روایات مختلف و گاه متضاد، تصویری جامع از چالش‌های سیاسی، نبردهای داخلی نظیر جمل و صفین و چگونگی شکل‌گیری انشعابات مذهبی و سیاسی برای آیندگان ترسیم نماید. این مجلد با هدف صیانت از حافظه تاریخی مسلمانان، به واکاوی ریشه‌های اختلافات قبیله‌ای و ساختار قدرت در کوفه و شام پرداخته و می‌کوشد تا با ذکر سلسله اسناد، بستری تحلیلی برای درک دگرگونی‌های جامعه اسلامی پس از رحلت پیامبر (ص) و انتقال مرجعیت سیاسی فراهم آورد، به‌گونه‌ای که پژوهشگر بتواند فراتر از مرزهای مذهبی، به بازسازی واقع‌گرایانه اتمسفر فکری و اجتماعی آن روزگار دست یابد.

طبری نگارش این شاهکار تاریخی را با دیدگاهی جهان‌شمول آغاز می‌کند که ریشه‌های حیات بشری را از نخستین لحظات خلقت و تکوین عالم پی می‌گیرد تا از این طریق، پیوستگی زنجیره تمدن و جایگاه انسان را در بستر زمان تبیین نماید؛ این رویکرد کل‌نگر به مخاطب اجازه می‌دهد تا فراتر از وقایع پراکنده، تصویری منسجم از فرآیند تحولات بنیادین بشریت و تطور جوامع در اعصار گوناگون به‌دست آورد. او با تکیه بر انبوهی از روایات منقول، متون مقدس و منابع مکتوب و شفاهی دوران باستان، به بازخوانی دقیق سرگذشت پیامبران الهی و سلسله‌های پادشاهی پیشین می‌پردازد و در این مسیر، همت خود را صرفاً بر ثبت وقایع‌نگارانه حوادث معطوف نمی‌کند، بلکه می‌کوشد تا با واکاوی باورهای آیینی، سنن فرهنگی و ساختارهای مذهبی هر دوره، جان‌مایه و اتمسفر حاکم بر جوامع کهن را برای نسل‌های پسین بازسازی نماید. گسترش این روایت از هبوط آدم تا ظهور اسلام در آثار طبری، در واقع تلاشی است برای ترسیم فلسفه تاریخ و نشان دادن تقابل خیر و شر در آینه زمان که به خواننده درک عمیقی از ریشه‌های مشترک تمدن‌های بشری و سیر تکاملی اندیشه‌های دینی می‌بخشد.

چون خبر به علی (رضی الله عنه) رسید، فرستادگان را به هر سو گسیل داشت و به‌ویژه از کوفیان که آنان را یاران وفادار خویش می‌پنداشت، یاری خواست؛ در این میان، ابوموسی اشعری با آنکه در باطن با علی همراه نبود، اما از بیم عزل و برای حفظ ولایت کوفه، مدام در نامه‌هایش به او اطمینان می‌داد که دلهای مردمان با وی است. پس علی بن ابی طالب (علیه السلام) در نامه‌ای به کوفیان نوشت که ایشان را بر تمام جهان برگزیده و پس از فراغت از نبرد نزد آنان خواهد آمد و خواست تا لشکری گران فراهم آورند. سپس محمد بن ابی‌بکر و محمد بن جعفر را به سفارت فرستاد و به ابوموسی نیز مرقوم داشت که مردمان را به جنگ ترغیب کرده و سپاهیانی انبوه روانه سازد، در حالی که می‌پنداشت ابوموسی در این راه با او هم‌دل و هم‌زبان است.

جلد چهارم از کتاب تاریخ الرسل و الملوک، اثر سترگ محمد بن جریر طبری، به عنوان یکی از حیاتی‌ترین بخش‌های این دایره‌المعارف تاریخی، به بازخوانی وقایع سرنوشت‌ساز صدر اسلام و دوران انتقال قدرت پس از رحلت پیامبر (ص) می‌پردازد که در آن، نویسنده با بهره‌گیری از شیوه اخباریگری و امانت‌داری در نقل روایات متنوع، جزئیات دقیقی از حوادثی چون فتوحات دوران خلفا، آغاز خلافت امیرالمؤمنین علی (ع) و نبردهای داخلی همچون جمل را به تصویر کشیده است. این مجلد در واقع سندی بی‌بدیل از تطور ساختار سیاسی و اجتماعی جامعه اسلامی است که با تکیه بر اسناد متقدم، به تحلیل نقش قبایل، نخبگان سیاسی و جغرافیای استراتژیک شهرهایی نظیر کوفه و مدینه می‌پردازد و به دلیل جامعیت در ذکر جزئیات و تبیین ریشه‌های شکاف‌های عقیدتی، به عنوان مرجع اصلی تمامی تاریخ‌پژوهان برای درک بحران‌ها و دستاوردهای سده‌های نخستین هجری شناخته می‌شود. ساختار روایی طبری در این جلد به گونه‌ای تنظیم شده است که با ارائه روایت‌های موازی، امکان واکاوی عمیق اتمسفر سیاسی آن روزگار و بازشناسی انگیزه‌های کنشگران تاریخی را فراهم می‌سازد و به همین سبب، این اثر فراتر از یک وقایع‌نگاری ساده، به مثابه بنیان تاریخ‌نگاری تحلیلی در جهان اسلام و یکی از ستون‌های هویت‌ساز حافظه جمعی مسلمانان تلقی می‌گردد.