دانلود پی دی اف کتاب جنس دوم قاسم صنعوی PDF

هدف کلی کتاب “جنس دوم” اثر سیمون دوبووار که با ترجمه قاسم صنعوی به طور کامل به فارسی برگردانده شده، عبارت است از تجزیه و تحلیل جامع و مفصل ستمی که در طول تاریخ به جنس زن تحمیل شده و اثبات این تز محوری که زن زاده نمی‌شود، بلکه تبدیل به زن می‌شود. دوبووار به عنوان یک فیلسوف اگزیستانسیالیست فمینیست، تلاش می‌کند تا با رد نظریه کهتری طبیعی زن، نشان دهد که فرودستی زنان ریشه در ساختارهای تاریخی، اجتماعی، اقتصادی، فلسفی و روانی دارد و نه تفاوت‌های صرفاً بیولوژیک. این کتاب (که در دو جلد و هفت بخش تنظیم شده و جنبه‌های گوناگون پدیده زنانگی را بررسی می‌کند)، می‌کوشد تا با واکاوی مفهوم “دیگری‌سازی” و جایگاه زن به عنوان جنس دوم در فرهنگ مردسالار، خوانندگان را به درک این واقعیت برساند که هویت و نقش‌های زنان، حاصل قراردادهای فرهنگی و تلقین‌های اجتماعی است که از کودکی آغاز شده و نه یک طبیعت ثابت و از پیش تعیین‌شده. در نهایت، هدف غایی این اثر، آگاهی‌بخشی برای درک عمیق‌تر از وضع زنان و فراهم آوردن زمینه‌های فکری برای رهایی و خودآیینی (تعالی) زنان از قیدوبندهای جنسیتی و حرکت به سوی درک زن به مثابه یک انسان مستقل و کامل است، به همین دلیل است که این کتاب اغلب به عنوان مانیفست فمینیسم موج دوم شناخته می‌شود.

سیمون دوبووار در “جنس دوم” با تحلیل دقیق خود تأکید می‌کند که نوع بشر عملاً مذکر در نظر گرفته شده است و مرد، زن را نه به عنوان یک فردیت یا موجود مستقل و قائم به ذات، بلکه تنها به نسبت با خود و بر اساس ویژگی‌های خودش تعریف می‌کند. این چارچوب فکری به صورت مستقیم به شکل‌گیری تصورات نادرست و کلیشه‌ای و در نهایت، محدودکننده درباره توانایی‌ها، نقش و ماهیت زنان منجر می‌شود، که نتیجه عملی آن به حاشیه رانده شدن زنان در حوزه‌های گوناگون اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است. دوبووار برای ارائه یک تحلیل جامع، صرفاً به ابعاد انسانی محدود نمی‌شود، بلکه به بررسی تبعیت جنس مؤنث از مذکر در گونه‌های مختلف حیوانات می‌پردازد و این پدیده را به طور ویژه از منظر تولید مثل و بقای گونه مورد تحلیل زیستی قرار می‌دهد. با این حال، او بلافاصله پس از مقایسه فیزیولوژی مرد و زن، به این نتیجه مهم می‌رسد که نمی‌توان هیچ‌گونه ارزش یا برتری‌ای را صرفاً بر پایه تفاوت‌های فیزیولوژیکی و بیولوژیکی بنیاد نهاد و تفاوت‌های جسمانی، به تنهایی، دلیلی برای نابرابری اجتماعی نیستند. در نهایت، رویکرد روش‌شناختی دوبووار بر این تأکید استوار است که مسائل بیولوژیکی باید همواره در بسترهای گسترده‌تر هستی‌شناسانه، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مورد بحث و تحلیل قرار گیرند. این رویکرد چندبعدی و میان‌رشته‌ای به خواننده امکان می‌دهد تا از تعاریف ساده و تقلیل‌گرایانه فاصله گرفته و عمق پدیده نابرابری جنسیتی را در لایه‌های مختلف هستی و ساختارهای جامعه به روشنی درک و تحلیل نماید.

ضرورت و منفعت ازدواج برای هر دو سوی این پیوند همزمان وجود دارد، اما این سودمندی میان مرد و زن در موقعیت نابرابری اجتماعی قرار دارد. برای یک دختر جوان، ازدواج غالباً یگانه راه ورود به اجتماع و کسب هویت مقبول است و در صورت مجرد ماندن، از دیدگاه جامعه دچار نوعی تحقیر و طرد اجتماعی می‌شود. در این معادله، جایگاه دختر جوان کاملاً منفعل است؛ چرا که این پسرها هستند که ازدواج می‌کنند و زن می‌گیرند. از سوی دیگر، پسران در ازدواج، به دنبال گسترش و تثبیت وجود و جایگاه خود هستند، نه صرفاً حق وجود داشتن، و برای آن‌ها ازدواج شکلی از انتخاب شیوه زندگی محسوب می‌شود و نه یک سرنوشت محتوم و ناگزیر. دوبووار در ادامه به مرور مسیر شخصی خود می‌پردازد و بیان می‌کند که برای مدت چهل سال تمام، تلاش کرده تا این ایده را بپذیرد که زن بودن هیچ تفاوتی در هویت او ایجاد نمی‌کند، زیرا او خود را در جایگاه یک روشنفکر می‌دید و روشنفکر را مفهومی فراجنسیتی می‌دانست. او با پناه بردن به سنت فردگرایی افراطی و با هویت روشنفکری، ساختار هویت بزرگسالی خود را بر اساس تقابل و نفی عامدانه با تعاریف اجتماعی بنا نهاده بود. او با این کار تلاش می‌کرد تا حس عمیق طرد شدگی زنانه خود را خنثی کند و بر این اصرار داشت که او یک فرد است، نه صرفاً یک زن یا یک کودک که جامعه بخواهد به او برچسب بزند؛ او در نهایت می‌گوید “من، من بودم.” در نهایت، او درمی‌یابد که این جهان، جهانی مردانه بوده و دوران کودکی‌اش با اسطوره‌هایی که مردان ساخته‌اند گذشته است و واکنش‌های او به این دنیا، به کلی متفاوت از آن چیزی بوده که اگر پسر می‌بود تجربه می‌کرد. این آگاهی به انقلاب شخصی او منتهی شد که می‌توان آن را در یک جمله خلاصه کرد: “من که می‌خواستم درباره خودم حرف بزنم، به این نتیجه رسیدم که برای این کار نخست باید وضع زنان را به طور کلی توصیف کنم.” در نتیجه این نیاز شخصی و بینش اجتماعی بود که کتاب “جنس دوم” در چهل سالگی او خلق شد.

کتاب “جنس دوم” (به فرانسوی: Le Deuxième Sexe) شاهکار سیمون دوبووار، فیلسوف اگزیستانسیالیست و فمینیست فرانسوی است که در سال ۱۹۴۹ منتشر شد و بلافاصله به یکی از بحث‌برانگیزترین و تأثیرگذارترین آثار قرن بیستم تبدیل شد، به گونه‌ای که بسیاری آن را مانیفست فمینیسم موج دوم می‌دانند. در ایران، شهرت این اثر تا حد زیادی مدیون ترجمه کامل و دو جلدی قاسم صنعوی است که توسط انتشارات توس منتشر شده است، چرا که پیش از آن تنها یک جلد از آن توسط مترجمی دیگر به فارسی برگردانده شده بود. محوریت اصلی کتاب بر این استدلال محوری بنا شده است که «زن زاده نمی‌شود، بلکه ساخته می‌شود»؛ یعنی زنانگی یک هویت ذاتی و بیولوژیک نیست، بلکه محصولی اجتماعی و فرهنگی است که در بستر جامعه‌ای مردسالار شکل گرفته است. دوبووار در این کتاب جامع و مفصل، که در دو جلد و هفت بخش تنظیم شده، پدیده زنانگی را از زوایای تاریخی، اجتماعی، فلسفی، روان‌شناختی، زیست‌شناختی و اسطوره‌ای مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌دهد و به تفصیل ستم و نابرابری‌های تحمیل شده بر جنس زن را بررسی می‌کند. هدف کلی این اثر، مبارزه با نظریه «کهتری طبیعی زن» است و او تلاش می‌کند تا با افشای ساختارهای اجتماعی و فرهنگی که مرد را به عنوان «ذات» و زن را به عنوان «دیگری» تعریف کرده‌اند، راه را برای آزادی و خودآیینی (تعالی) زنان از یوغ سرنوشت زنانه تحمیل‌شده باز کند و دنیایی برابر و بدون مرزهای طبقاتی و جنسیتی را ترسیم نماید.