دانلود پی دی اف کتاب قحطی بزرگ محمدقلی مجد PDF

هدف کلی محمدقلی مجد در کتاب قحطی بزرگ، بازخوانی انتقادی و مستند یکی از مکتوم‌ترین وقایع تاریخ معاصر ایران است تا با ارائه شواهدی از بایگانی اسناد وزارت امور خارجه آمریکا، اثبات کند که ایران در خلال سال‌های ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ قربانی یک نسل‌کشی گسترده و سازمان‌یافته توسط بریتانیا شده است. مجد در این اثر می‌کوشد تا با به چالش کشیدن روایت‌های رسمی تاریخ‌نگاری انگلیسی، نشان دهد که چگونه سیاست‌های نظامی و اقتصادی اشغالگران در دوران جنگ جهانی اول، یک خشکسالی طبیعی را به فاجعه‌ای انسانی تبدیل کرد که منجر به نابودی ۴۰ درصد از جمعیت ایران شد؛ او با این کار درصدد است تا ابعاد واقعی خسارات وارده به ملت ایران را در سطح بین‌المللی تبیین نموده و مسئولیت اخلاقی و حقوقی دولت بریتانیا را در قبال این جنایت علیه بشریت به تصویر بکشد.

اگرچه قحطی بزرگ ایران به عنوان یکی از هولناک‌ترین فجایع بشری در عصر معاصر و یکی از بزرگ‌ترین نسل‌کشی‌های سازمان‌یافته قرن بیستم شناخته می‌شود، اما این رخداد جانسوز همچنان در لایه‌های غبارآلود تاریخ به‌طور گسترده‌ای ناشناخته و مغفول باقی مانده است. در واقع، درک عمیق و صحیح تاریخ ایران در برهه جنگ جهانی اول بدون واکاوی دقیق وقایع سال‌های ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ غیرممکن است، زیرا واقعیت‌های تکان‌دهنده‌ای درباره این نسل‌کشی عظیم وجود دارد که تعمداً در زیر سایه سیاست‌های استعماری پنهان شده و ظرفیت نگارش مجلدات متعددی از اسناد جنایت را داراست. دولت بریتانیا در آن دوران نه تنها هیچ گام مؤثری برای مهار این فاجعه و کاهش آلام مردم گرسنه برنداشت، بلکه با استمرار خرید گسترده غلات و ارزاق عمومی برای تأمین نیاز ارتش خود و همچنین جلوگیری هدفمند از ورود محموله‌های غذایی از سرزمین‌های هند و بین‌النهرین، تعمداً آتش قحطی را شعله‌ورتر ساخت. افزون بر این، حبس درآمدهای نفتی ایران و اعمال سیاست‌های مالی انقباضی و ظالمانه، تیر خلاصی بر پیکر نیمه‌جان اقتصاد ایران بود؛ مجموعه این اقدامات خصمانه که به قیمت جان میلیون‌ها انسان بی‌گناه تمام شد، به‌وضوح مصداق بارز جنایت علیه بشریت است، چرا که سیاست‌های مستقیم و غیرمستقیم استعمار در آن سال‌ها، عاملی کلیدی در نابودی بخش عظیمی از جمعیت ایران به شمار می‌رود.

علیرغم اعلام رسمی بی‌طرفی ایران در جریان جنگ جهانی اول، این مرز و بوم هدف لطمات سهمگین و جبران‌ناپذیری قرار گرفت که ریشه در تجاوز لجام‌گسیخته ارتش‌های بیگانه به خاک کشور داشت؛ این تهاجمات در کنار نبود یک قدرت مرکزی مقتدر و ساختار اداری منسجم، به گسترش ناامنی، آشفتگی سیاسی و فروپاشی ثبات اجتماعی دامن زد و دولت را در ضعیف‌ترین موضع تاریخی خود قرار داد. بدین ترتیب، ایران که عملاً در هیچ جبهه‌ای از جنگ مشارکت نداشت، به اندازه یک کشور درگیر در نبردهای تمام‌عیار، ویرانی و خسارت دید و در این میان، وقوع یک قحطی سراسری و جانکاه که ریشه در خشکسالی‌های متوالی و به‌ویژه سیاست‌های استعماری نیروهای اشغالگر بریتانیایی داشت، فاجعه را به اوج خود رساند. حضور و مداخلات قوای انگلستان در تأمین ارزاق ارتش خود، این بحران معیشتی را به یک تراژدی انسانی با ابعادی باورنکردنی بدل کرد که طی آن توده‌های عظیمی از ملت ایران در کام مرگی هولناک و جان‌فرسا فرو رفتند.

کتاب «قحطی بزرگ» نوشته محمدقلی مجد، یکی از جنجالی‌ترین و مهم‌ترین آثار تاریخ‌نگاری معاصر است که به بررسی ابعاد پنهان فاجعه انسانی ایران در سال‌های ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ میلادی (۱۲۹۶ تا ۱۲۹۸ شمسی) می‌پردازد و مدعی است که طی این سال‌ها، در پی قحطی و بیماری‌های واگیردار، نزدیک به ۸ تا ۱۰ میلیون نفر از جمعیت ایران (حدود ۴۰ درصد کل جمعیت) جان خود را از دست داده‌اند. نویسنده در این اثر با تکیه بر اسناد منتشر شده از وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا و گزارش‌های کنسول‌های وقت، استدلال می‌کند که این واقعه بزرگ‌ترین فاجعه تاریخ ایران و یک نسل‌کشی آشکار است که مسبب اصلی آن نه فقط خشکسالی، بلکه سیاست‌های استعماری بریتانیا بوده است. مجد در کتاب خود توضیح می‌دهد که چگونه نیروهای اشغالگر بریتانیا با خرید گسترده غلات برای تأمین آذوقه ارتش خود، ممانعت از واردات گندم از کشورهای همسایه و حبس درآمدهای نفتی ایران، تعمداً باعث تشدید گرسنگی و مرگ‌ومیر توده‌ای شدند. این کتاب که با ترجمه محمد قائد در ایران نیز به چاپ رسیده است، روایتی تکان‌دهنده از اجساد رها شده در خیابان‌ها، فروپاشی ساختار خانواده و بی‌تفاوتی قدرت‌های جهانی ارائه می‌دهد و تلاش می‌کند تا این “هولوکاست ایرانی” را که در تاریخ‌نگاری‌های رسمی غربی تعمداً نادیده گرفته شده است، به حافظه تاریخی جهان بازگرداند.